Po utracie opiekuna lub psiego towarzysza, pies przeżywa autentyczną i skomplikowaną żałobę, objawiającą się katatonicznym letargiem, wokalizacją oraz całkowitym wycofaniem z domowego życia. Wynika to z nagłego zerwania neurobiologicznej więzi społecznej, co w mózgu czworonoga wywołuje dotkliwy, fizjologiczny zespół odstawienia opioidów i totalną dezorganizację dotychczasowego fundamentu bezpieczeństwa.

Odejście od założenia, że zachowania zwierzęce są płytkie emocjonalnie, pozwala spojrzeć prawdzie w oczy: zerwanie potężnej koewolucyjnej relacji boli mózg równie silnie w znaczeniu dosłownym, co abstrakcyjnym. Badania wykazały, że u ssaków społecznych strata "wyłącza" naturalne napędy dopaminowe i odbezpiecza system określamy potocznie jako obwód Paniki i Żałoby (PANIC/GRIEF system).

Od gwałtownego protestu po wycofanie

Proces przechodzenia przez żałobę to istna burza neurologiczna. Najczęściej rozpoczyna się od bardzo aktywnej fazy protestu, podczas której widoczne jest szczekanie, szaleńcze poszukiwania utraconej bazy zapachowej lub niszczenie mebli, aby jakkolwiek zneutralizować gigantyczne porcje napięcia. Gdy wołanie okazuje się nieprzynosić pożądanego zwrotu postaci, następuje przejście w głębokie unikanie środowiska i depresję. Pojawia się mechanizm obniżenia metabolizmu w celu oszczędzania życiodajnej energii, przez człowieka interpretowany wprost jako totalny, smutny bezruch.

Odbudowa fundamentów krok po kroku

Niezmiernie cenne jest wsparcie pozostawionego w tych ciężkich zmaganiach osobnika. Terapia tego głębokiego stresu musi zacząć się od stanowczego zbudowania nowej, niepodważalnie przewidywalnej rutyny, eliminującej jakiekolwiek niespodzianki w ciągu obciążonego niepokojem dnia. Aktywacja zamrożonego w anhedonii systemu nagrody jest możliwa i wskazana przede wszystkim poprzez cichą, cierpliwą stymulację naturalnych instynktów poszukiwania – wykorzystanie głębokiej pracy węchowej podczas samodzielnych, ustrukturyzowanych sesji lub za pomocą dedykowanych urządzeń domowych obniżających niepotrzebne tętno.